چرا شراب حرام است؟ من مشروب میخورم، ولی آدم معتقدی هستم، چگونه میتوانم آن را كنار بگذارم؟
پاسخ:
یكی از احكام مسلّم دین مبین اسلام، حرمت شراب است، كه در آیات به نحو صریح بیان شده است جواب
برای فهم حرمت شراب و حكمت و فلسفه این حكم باید دو نكته مورد توجه قرار گیرد
1 - احكامی كه از طرف خداوند برای بشر تعیین شده و پیامبر اسلام (ص) مأمور ابلاغ آن شده، برای سعادت و خوشبختی انسان وضع شده و مسلمان چون معتقد به خدااست. اطمینان دارد كه احكام و دستورهای الهی دارای منافع و مصلحت هایی است كه خداوند از آن آگاهی داشته و برای ابلاغ آن به انسانها توسط پیامبر وحی كرده است، اگر چه ما از حكمت و فلسفه احكام یا برخی از حكمتهای آن آگاهی نداشته باشیم، اما چون معتقدیم كه آن را در جهت خیر و صلاح و رستگاری انسانها وضع كرده، به آن پایبند بوده و عمل میكنیم، همانند اطاعت از نسخههای پزشكی كه با اطمینان از تخصص پزشك در رشته خود، داروهای تجویزی را عمل میكنیم، اگر چه از كیفیت داروها و چگونگی تأثیر آن اطلاع چندانی نداریم. پیامبران و امامان معصوم (ع) طبیبان دردهای انسان هستند و میدانند چه چیزهایی برای سلامت فكری بشر مفید و چه چیزهایی مضر است.
2. در آیات به طور آشكار شراب امر پلید و زشت اعلام شده و انسانها را از مصرف آن بازداشته، خداوند در قرآن فرمود: "انما الخمر و المیسر... رجسٌ مِن عمل الشیطان فاجتنبوه"(1) شراب و قمار و... پلید و عمل شیطانی است، از آن اجتناب كنید".
سپس خداوند در سبب حرمت میفرماید: "انّما یرید الشیطان أن یوقع بینكم العدواة و البغضاءَ فی الخمر والمیسر"(2) شیطان میخواهد با شراب و قمار بین شما دشمنی و كینه ایجاد كند.
در این آیات، نوشیدن شراب عمل شیطانی و پلید دانسته است كه آثار روحی و روانی نامطلوب در انسان برجای میگذارد كه از جمله آنها كینه و دشمنی است.
در آیه دیگر خداوند میفرماید: "از تو در مورد شراب و قمار میپرسند، بگو در آن دو گناهی بزرگ است." 3))
در روایات حرمت شراب به صورت مفصل و با ذكر آثار نامطلوب آن بیان شده است.
از مولای متقیان سؤال شد: آیا شما فرمودید كه شراب از دزدی و زنا بدتر است، فرمود: "بلی، زنا كننده شاید گناه دیگری نكند، ولی شرابخوار چون شراب بخورد، زنا میكند، آدم میكشد، نماز را ترك میكند."(4))
از امام باقر (سلام اللَّه علیه) سؤال شد كه بزرگترین گناه كبیره كدام است؟ فرمود: "شرابخواری ، خداوند به چیزی چون میخواری نافرمانی نشده است! ممكن است شخص نماز واجب خود را ترك كند و با مادر و دختر و خواهر خود زنا كند، در حالی كه مست و لایعقل باشد."(5))
امام رضا سلام اللَّه علیه فرمود: خدای متعال شراب را بدان جهت حرام كرد كه مایه فساد و بازداشتن عقل از درك حقایق و از بین بردن شرم و حیا است.(6))
علاوه بر آیات و روایات امروزه از نظر علمی نیز مضرات مصرف مواد الكلی به اثبات رسیده است. دانشمندان به این واقعیت اعتراف داشتهاند كه از جمله آثار زیان بخش شراب، پیامد سوئی است كه روی مغز و عقل میگذارد و آن را از كار میاندازد. روشن است كه با از بین رفتن عقل، پرده شرم و حیا دریده میشود. در نتیجه میدان به دست غرایز حیوانی میافتد و انسان به صورت حیوانی وحشی و لجام گسیخته درمیآید. نوشابههای الكلی پس از استفاده سریعاً جذب خون میشود و خون در مسیر خود مغز و مغز حرام را بی نصیب نمیگذارد، در نتیجه عمل سلسله اعصاب رو به ضعف میرود و خویشتن داری كه ارادی و منشأ شرم و حیا در انسان و مانع از بروز كارهای زشت است، از دست میرود. الكل عالیترین اعمال مغزی یعنی اعمال توقفی آن را فلج میكند.(7)
اینكه گفتید انسان معتقدی هستید و در عین حال از مشروب استفاده میكنید، این شكل از دو چیز میتواند ناشی شود:
الف. شاید این حالت شما به واسطه عدم آگاهی كامل از حكم شرعی و نظر آیات و روایات در این موضوع است كه با توضیحات داده شده، جای هیچ شبههای باقی نمیماند كه یكی از منفورترین امور نزد خداوند، مصرف مشروبات الكلی است.
ب. این حالت از ضعف ایمان ناشی میشود. انسانی كه به دین و آیینی اعتقاد داشته باشد، معنایش آن است كه با باور قلبی آن را پذیرفته است. كسی كه دین اسلام را با باور قلبی پذیرفته باشد، سعی در عمل طبق دستورهای آن خواهد داشت. نمیتواند كسی ایمان و اعتقاد داشته باشد كسی هست كه متبحرترین پزشك برای دردها است، اما طبق نسخههای او برای درمان درد عمل نكند. گاهی اعتقادات انسان، صرفاً در زبان است، اما به مرحله دل و عمل وارد نشده است.
چنین كسی بنابر آیات و روایات مؤمن واقعی محسوب نمیشود. در حدیثی از امیرمؤمنان آمده كه ایمان بر سه پایه است: اقرار به زبان، اعتقاد قلبی و عمل طبق ایمان.
كسی كه برخی از پایههای ایمان را نداشته باشد، ایمان كامل و واقعی نخواهد داشت. البته شاید مؤمن گاهی دچار اشتباه و گناه شود، اما هیچ گاه بر گناهی اصرار نمیورزد و تداوم نمیبخشد و پس از انجام گناه توبه میكند. حتی اگر گناهی كوچك و صغیره باشد، تداوم بر آن، گناه را كبیره میسازد، تا چه رسد اصل گناه كبیره باشد.
بنابراین، ایمان هیچ گاه با تداوم بر گناه نمیسازد، چون نشانه عدم اعتقاد و باور به این حكم شرعی است كه از طرف خداوند وضع شده است.
در برخی روایات آمده كه: در هنگام گناه، انسان مؤمن نیست و اگر خدای ناكرده در این حال از دنیا برود، غیر مؤمن از دنیا رفته است.
در مورد گناه نوشیدن شراب وضع بسیار بدتر است. اگر كسی این گناه را انجام دهد تا چهل روز نماز او پذیرفته نمیشود. برای ترك چنین گناهی باید
اوّلاً: از مضرات آن بر روح و جسم آگاه شوید كه برخی از آنها بیان شد.
دوم: متوجه شوید كه این گناه شما را از درگاه لطف و رحمت بی پایان الهی دور میسازد و به شیطان نزدیك میكند.
سوم: ایمان خود را به خدا و قیامت قویتر سازید و برای رسیدن به آن، مراقبت بیشتری بر رفتار و عبادات و احكام دیگر داشته باشید و بر انجام صحیح آنها، با تمام شرایط كوشش كنید.
چهارم: برای موفقیت خود در ترك گناه از خداوند یاری بطلبید تا لطف و توفیق الهی در ترك گناه شامل حالتان شود و شما را برانجام عبادات و اطاعت از خداوند موفق سازد.
پی نوشتها:
1. مائده(5)، آیه 90. 1 -
2. همان، آیه 91. 2 -
3. بقره(2)، آیه 219. 3 -
4. شهید دستغیب، گناهان كبیره، ج 1، ص 234. 4 -
5. همان، ص 233. 5 -
6. سید هاشم رسولی محلاتی، كیفر گناه، ص 78. 6 -
7 - همان، ص 80.
eporsesh.com
طبقه بندی: دینی،
برچسب ها: مشروب، حرمت،
به اشتراک گذاری:
داغ کن:
نوشته شده در پنجشنبه 4 اسفند 1390 توسط تاپ نت
